ข้อมูลจากองค์การอนามัยโลกเมื่อ พ.ศ. 2566 พบว่า ในแต่ละปีทั่วโลกมีผู้เสีย

ชีวิตจากการบริโภคยาสูบมากกว่า 8 ล้านคน ในขณะเดียวกันมีผู้ไม่สูบบุหรี่ประมาณ 1.3 ล้านคน ต้องเสียชีวิตเนื่องจากสัมผัสกับควันบุหรี่มือสอง ซึ่งกว่าร้อยละ 80 ของผู้ใช้ยาสูบ (1.3 พันล้านคนทั่วโลก) อาศัยอยู่ในประเทศที่มีรายได้ต่ำและปานกลาง นอกจากนั้น ยาสูบยังเป็นสาเหตุการตายที่สำคัญที่สุดของโรคที่สามารถป้องกันได้ ดังนั้น ยาสูบจึงเป็นประเด็นปัญหาด้านการสาธารณสุขที่สำคัญประเด็นหนึ่งของโลก โดยพบว่าสาเหตุการตายจากโรค 6 ใน 8 อันดับแรกของโลกเกิดจากปัจจัยเสี่ยงด้านการบริโภคยาสูบ ไม่ว่าจะเป็นโรคหัวใจขาดเลือด โรคหลอดเลือดสมอง การติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนล่าง โรคถุงลมปอดอุดตัน วัณโรค หรือมะเร็งหลอดลม

สถานการณ์การบริโภคยาสูบของคนไทยในปี พ.ศ. 2560 จากข้อมูลสำนักงานสถิติแห่งชาติ พบว่า ประชากรไทยอายุ 15 ปีขึ้นไป จำนวนทั้งหมด 55.90 ล้านคน เป็นผู้สูบบุหรี่ถึง 10.70 ล้านคน หรือคิดเป็นร้อยละ 19.10 ของประชากร ที่สำคัญยาสูบยังเป็นสาเหตุของการเจ็บป่วยหรือภาระโรคอันดับที่ 1 ของประชากรไทย

นอกจากนี้ ปัจจุบันพบว่าสถานการณ์บุหรี่ไฟฟ้าเริ่มเข้ามาระบาดในกลุ่มเด็กนักเรียน จากรายงานสำรวจสุขภาพของนักเรียนชั้นมัธยมต้นของไทย อายุ 13-15 ปี โดยองค์การอนามัยโลก หรือ Global School-based Student Health Survey ปี พ.ศ. 2564 พบเด็กนักเรียนใช้ผลิตภัณฑ์ยาสูบเพิ่มขึ้นเมื่อเทียบกับปี พ.ศ. 2558 โดยเพิ่มขึ้นจาก 13.8 % เป็น 14.7 % โดย เฉพาะบุหรี่ไฟฟ้าที่เพิ่มจาก 3.3 % เป็น 8.1 % ซึ่งเด็กนักเรียนส่วนใหญ่มักจะมีความเชื่อที่ผิด ๆ เกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้า เช่น เชื่อว่าบุหรี่ไฟฟ้าไม่อันตราย ไม่มีสารเสพติด

ปัญหาและข้อท้าทายการควบคุมและป้องกันการแพร่ระบาดของบุหรี่ไฟฟ้า มีดังนี้

2.1 ความรู้และความเข้าใจของสังคมที่ไม่ถูกต้องต่อบุหรี่ไฟฟ้า รวมทั้งการสื่อสารของผู้ขายบุหรี่ไฟฟ้าที่บิดเบือนข้อมูลว่าบุหรี่ไฟฟ้าไม่มีพิษภัยต่อร่างกาย

2.2 การตลาดล่าเหยื่อ โดยมุ่งเป้าที่เด็กและเยาวชนด้วยรูปลักษณ์ที่ดึงดูด สารปรุงแต่งกลิ่นรสของบุหรี่ไฟฟ้า ราคาที่เข้าถึงได้ สร้างความดึงดูดให้เด็กและเยาวชน หันมาทดลองสูบ

2.3 การแทรกแซงนโยบายภาครัฐจากเครือข่ายผู้สูบบุหรี่ไฟฟ้าที่มีความเชื่อมโยงกับบริษัทบุหรี่ข้ามชาติ เพื่อผลักดันให้บุหรี่ไฟฟ้าถูกกฎหมายเกิดการเก็บภาษี

2.4 ข้อจำกัดการบังคับใช้กฎหมายที่ไม่ต่อเนื่องและครอบคลุม การตลาดทางออนไลน์ ที่มีการเติบโตอย่างมากในยุคปัจจุบัน ทำให้การควบคุมให้มีประสิทธิภาพเป็นไปได้ยาก

การจัดการปัญหาและข้อท้าทาย จากปัญหาและข้อท้าทายดังกล่าวข้างต้น จึงมีแนวทางจัดการปัญหา 2 ประการควบคู่กัน ได้แก่ (1) การพัฒนาข้อเสนอนโยบาย โดยกระบวนการสมัชชาสุขภาพเฉพาะประเด็น เพื่อให้เกิดนโยบายและการบูรณาการความร่วมมือของภาคส่วนต่าง ๆ ในการควบคุมการแพร่ระบาดของบุหรี่ไฟฟ้า และ (2) การสื่อสารสาธารณะสร้างกระแสสังคม ซึ่งทั้ง 2 แนวทางจะเป็นการสะท้อนเสียงของสังคมต่อรัฐบาลให้ยังคงนโยบายห้ามนำเข้าและจำหน่ายบุหรี่ไฟฟ้าในประเทศไทยต่อไป เพื่อปกป้องเด็กและเยาวชนจากการแพร่ระบาดบุหรี่ไฟฟ้า

...อย่างไรชวนมาเกาะติด และร่วมติดตามเวทีสมัชชาสุขภาพฉพาะประเด็นบุหรี่ไฟฟ้า 25 เมษายน นี้ ด้วยกันนะคะ

#บุหรี่ไฟฟ้ามหันตภัยไม่เงียบ #ภัยร้ายบุหรี่ไฟฟ้า

เผยแพร่: แมะอานิง สะอะ